Vợ chồng sống lành mạnh nhưng cùng mắc ung thư gan, bác sĩ chỉ ra thủ phạm là một thứ quen thuộc trong bếp

Vợ chồng cùng phát hiện ung thư gan giai đoạn cuối

Trường hợp của vợ chồng anh Chu, đều ngoài 40 tuổi và sống tại Quảng Đông, Trung Quốc, khiến nhiều người xót xa. Cả hai là những người lao động bình dị, có lối sống được mô tả là khá lành mạnh, không hút thuốc, không uống rượu bia và thường ăn uống tiết kiệm, ít sử dụng thịt mỡ.

Ảnh minh họa

Chính vì vậy, việc hai vợ chồng lần lượt phát hiện mắc ung thư gan giai đoạn cuối khiến người thân và những người xung quanh không khỏi ngỡ ngàng.

Qua quá trình tìm hiểu thói quen sinh hoạt của bệnh nhân, bác sĩ Vương Hồng, Khoa Phẫu thuật Lồng ngực, Bệnh viện Sức khỏe Bà mẹ và Trẻ em Chu Hải (Quảng Đông, Trung Quốc), nhận thấy một thói quen trong gian bếp của gia đình có thể đáng lưu ý.

Vợ chồng anh Chu vốn có thói quen tiết kiệm nên sử dụng một bộ đũa gỗ trong nhiều năm mà không thay mới. Một số đôi đũa đã xuất hiện vết nứt, đầu đũa chuyển màu thâm đen và có dấu hiệu bám mốc, nhưng gia đình vẫn rửa qua bằng nước nóng rồi tiếp tục sử dụng hằng ngày.

Nhìn kết quả xét nghiệm lâm sàng của hai vợ chồng, Bác sĩ Vương Hồng thở dài tiếc nuối: "Giá như ai cũng biết vứt thứ này vào sọt rác sớm hơn thì đâu đến nông nỗi này". Bởi vì trên thục tế có rất nhiều người giống như vợ chồng anh Vương, cho rằng: "Một đôi đũa mốc sao có thể gây nguy hiểm được, chưa kể mỗi lần ăn đều rửa?".

Bác sĩ cảnh báo nguy cơ Aflatoxin từ đũa mốc

Bác sĩ Vương Hồng phân tích, đũa gỗ hoặc đũa tre sau một thời gian sử dụng có thể xuất hiện những vết nứt li ti do va quẹt cơ học và độ ẩm. Trong quá trình rửa, cặn thực phẩm cùng tinh bột có thể mắc lại sâu bên trong các khe hở mà nguồn nước thông thường khó làm sạch.

Ảnh minh họa

Theo bác sĩ, môi trường ẩm thấp trong gian bếp có thể tạo điều kiện cho chủng nấm mốc Aspergillus flavus phát triển và tiết ra độc tố Aflatoxin.

"Dưới góc độ y khoa, Aflatoxin là một trong những chất gây ung thư sinh học mạnh nhất từng được phát hiện. Độc tính của Aflatoxin cao gấp 68 lần so với asen (thạch tín) và gấp 10 lần so với kali xyanua. Khi tích tụ vào cơ thể qua từng bữa ăn, Aflatoxin tấn công trực tiếp vào chuỗi DNA của tế bào gan, gây biến đổi gen, hoại tử tế bào và nhanh chóng tiến triển thành các khối u ác tính.

Đáng lo ngại hơn, Aflatoxin có độ bền nhiệt cực kỳ cao, chỉ bị phân hủy ở nhiệt độ trên 280 độ C. Do đó, những phương pháp truyền thống như rửa đũa bằng nước rửa bát, ngâm nước sôi hay phơi nắng thông thường hoàn toàn không thể tiêu diệt được loại độc tố nguy hiểm này", bác sĩ Vương nói.

Những nguồn có nguy cơ tích tụ Aflatoxin trong gian bếp

Bên cạnh đũa bị mốc, bác sĩ Vương Hồng cảnh báo Aflatoxin còn có thể xuất hiện ở một số thực phẩm và vật dụng quen thuộc trong gian bếp.

Ngũ cốc và các loại hạt bị mốc: Lạc, ngô, hạt điều bị ẩm mốc được cho là những nguồn có nguy cơ sản sinh Aflatoxin cao. Không nên tiếc rẻ, chỉ gọt bỏ phần mốc rồi tiếp tục sử dụng.

Gạo hỏng, đổi màu: Gạo chuyển sang màu vàng hoặc xanh lá cây được cảnh báo là dấu hiệu có thể đã bị nhiễm nấm mốc nghiêm trọng.

Mộc nhĩ ngâm qua đêm: Theo cảnh báo trong bài viết, mộc nhĩ ngâm nước quá lâu, trên 4 tiếng, có thể biến chất, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển và tích tụ độc tố khó loại bỏ bằng cách rửa thông thường.

Rau củ chớm mốc: Các loại củ như khoai tây, hành tây khi xuất hiện nấm mốc được cảnh báo có thể làm độc tố lan ra những phần khác của củ.

Thớt gỗ, giẻ rửa bát và khay đựng nước: Những vết nứt, dăm trên thớt gỗ, giẻ lau ẩm hoặc đáy khay đựng đũa, thìa có nước đọng đều có thể trở thành nơi cặn thực phẩm bám lại và nấm mốc phát triển, từ đó làm tăng nguy cơ lây nhiễm chéo vào thực phẩm.

8 dấu hiệu được cảnh báo cần chú ý

Ung thư gan ở giai đoạn đầu thường tiến triển âm thầm. Bài viết dẫn khuyến cáo rằng việc khám sức khỏe định kỳ và chú ý những thay đổi bất thường của cơ thể có thể giúp phát hiện bệnh sớm hơn.

Một số dấu hiệu được đề cập gồm:

Rối loạn tiêu hóa kéo dài: Chán ăn, ợ hơi, đầy bụng trên sau khi ăn hoặc buồn nôn. Bài viết cho biết khoảng 37% bệnh nhân giai đoạn đầu có thể nhầm các biểu hiện này với bệnh dạ dày.

Khô miệng và hơi thở có mùi: Cơ thể xuất hiện mùi hôi bất thường dù vẫn vệ sinh sạch sẽ.

Môi tím tái khó hiểu: Thường xuyên bứt rứt, dễ nổi giận được bài viết đề cập trong nhóm dấu hiệu cần lưu ý.

Vàng mắt, vàng da: Sắc tố da chuyển sang màu vàng sẫm rõ rệt.

Da chân khô, nứt: Bàn chân bong tróc, nẻ sâu kéo dài.

Sốt dai dẳng không rõ nguyên nhân: Thường xuyên vã mồ hôi, sốt nhẹ về chiều nhưng uống thuốc hạ sốt không thuyên giảm.

Sụt cân đột ngột: Cơ thể giảm cân nhanh trong thời gian ngắn mà không rõ nguyên nhân.

Chán ăn nghiêm trọng: Cảm giác ăn không ngon miệng, sợ các món nhiều dầu mỡ.

Khuyến cáo thay đũa khi có dấu hiệu bất thường

Bác sĩ Vương Hồng khuyến cáo các gia đình nên hình thành thói quen thay đũa định kỳ từ 2-3 tháng một lần hoặc thay ngay khi phát hiện những dấu hiệu bất thường.

Khi đũa đổi màu, xuất hiện vết nứt hoặc mốc đen, cần lập tức loại bỏ thay vì tiếp tục sử dụng, nhằm hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe của các thành viên trong gia đình.

Hoa Ly

Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 03/010/2026 | 15:32)