Toàn bộ người dân có giao dịch chuyển khoản sau, khẩn trương trình báo công an

Một cuộc trao đổi trên mạng xã hội tưởng như diễn ra bình thường vẫn có thể trở thành mục tiêu của kẻ lừa đảo nếu một trong các tài khoản tham gia bị chiếm quyền kiểm soát. Khi đó, đối tượng có thể âm thầm theo dõi nội dung trò chuyện, giả danh người trong cuộc và thay đổi thông tin thanh toán để hướng tiền về tài khoản của mình.

Thủ đoạn này được ví như một “kẻ đứng giữa”. Thay vì tự tạo dựng một cuộc trò chuyện giả, đối tượng lợi dụng chính cuộc trao đổi thực tế giữa các bên để chen vào, thay đổi thông tin và điều hướng giao dịch.

Theo Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an tỉnh Phú Thọ, bước đầu tiên thường là tìm cách chiếm quyền truy cập tài khoản mạng xã hội của nạn nhân.

Để thực hiện, các đối tượng có thể sử dụng nhiều hình thức tấn công phi kỹ thuật, chẳng hạn giả danh người quen, quản trị viên nhóm, nhân viên hỗ trợ hoặc đại diện các dịch vụ trực tuyến. Qua đó, chúng dụ người dùng truy cập đường link, quét mã QR hoặc cung cấp thông tin xác thực.

Sau khi kiểm soát được tài khoản, đối tượng có thể không lập tức thực hiện hành vi lừa đảo mà âm thầm theo dõi hoạt động của chủ tài khoản. Chúng tìm hiểu các mối quan hệ, nội dung trao đổi, cách giao tiếp và thời điểm các bên tiến hành giao dịch.

Từ quá trình theo dõi này, đối tượng có thể xác định được các bên đang giao dịch với nhau, số tiền dự kiến chuyển cũng như phương thức thanh toán đã thống nhất. Khi giao dịch chuẩn bị được thực hiện, đây là lúc chúng tìm cách can thiệp.

Cụ thể, đối tượng có thể mạo danh một người đang tham gia cuộc trò chuyện, thông báo thay đổi tài khoản nhận tiền, đề nghị sử dụng phương thức thanh toán khác hoặc viện lý do tài khoản trước đó gặp sự cố.

Do yêu cầu thay đổi được đưa ra ngay trong cuộc trò chuyện thật và có nội dung phù hợp với những trao đổi trước đó, người nhận tiền có thể không nhận thấy dấu hiệu bất thường. Nếu không kiểm tra lại, họ có nguy cơ chuyển tiền vào tài khoản do kẻ lừa đảo cung cấp.

Điểm nguy hiểm của thủ đoạn này nằm ở việc đối tượng không cần xây dựng một kịch bản lừa đảo hoàn toàn mới. Chúng khai thác những thông tin có sẵn từ cuộc trò chuyện thực tế, sau đó can thiệp vào một khâu quan trọng của giao dịch. Điều này khiến nạn nhân khó nhận diện hành vi bất thường hơn.

Việc tài khoản mạng xã hội bị xâm nhập cũng có thể dẫn đến nguy cơ nhiều thông tin khác bị lộ lọt. Đối tượng có khả năng tiếp cận thông tin cá nhân, người thân, đồng nghiệp, khách hàng, đối tác cùng lịch sử trao đổi của nạn nhân. Sau khi kiểm soát một tài khoản, chúng còn có thể giả danh chính chủ để liên hệ với những người trong danh bạ, tận dụng các mối quan hệ có sẵn nhằm tiếp tục thực hiện những hành vi lừa đảo khác.

Để phòng ngừa nguy cơ, Công an tỉnh Phú Thọ khuyến cáo người dân không thực hiện các giao dịch tài chính chỉ dựa trên yêu cầu được gửi qua tin nhắn mạng xã hội.

Trong trường hợp nhận được thông báo về việc thay đổi tài khoản nhận tiền, người dân cần chủ động xác minh lại bằng một kênh liên lạc độc lập và đáng tin cậy. Không nên tiếp tục giao dịch chỉ vì yêu cầu xuất phát từ tài khoản mà mình vẫn thường xuyên liên hệ.

Người dùng cũng được khuyến cáo tuyệt đối không cung cấp mật khẩu, mã OTP, thông tin xác thực hoặc quyền truy cập tài khoản cho người khác. Với các đường link, mã QR hay tệp tin không rõ nguồn gốc, cần kiểm tra kỹ trước khi truy cập hoặc sử dụng.

Bên cạnh đó, người dân nên thường xuyên rà soát thiết bị và các phiên đăng nhập trên tài khoản mạng xã hội, kích hoạt xác thực nhiều lớp và chủ động đăng xuất những phiên đăng nhập có dấu hiệu bất thường.

Cơ quan Công an cũng lưu ý, người dân không nên chỉ căn cứ vào giọng nói hoặc hình ảnh trong cuộc gọi để xác nhận danh tính. Công nghệ giả mạo ngày càng tinh vi khiến việc nghe giọng nói hoặc nhìn hình ảnh không còn đủ để khẳng định chắc chắn người đang trao đổi là chính chủ.

Nếu phát hiện tài khoản có dấu hiệu bị xâm nhập hoặc nghi ngờ đã chuyển tiền cho đối tượng lừa đảo, người dân cần nhanh chóng liên hệ ngân hàng để được hỗ trợ xử lý giao dịch.

Đồng thời, cần lưu giữ tin nhắn, hình ảnh, thông tin tài khoản nhận tiền cùng các dữ liệu liên quan để phục vụ quá trình xác minh. Việc trình báo ngay với cơ quan Công an nơi gần nhất cũng giúp lực lượng chức năng có thêm thông tin để kịp thời xử lý vụ việc.

Tác giả: Phạm Thu Phương

Theo Tạp chí Sở hữu Trí tuệ và Sáng tạo (Đăng 31/08/2026 | 13:25)