Tịch thu 3.877 tỷ đồng, gần 100 xe sang, 69 bất động sản cùng 1 bến tàu tư nhân liên quan đến cựu Phó Giám đốc Sở Điện lực ở TQ

Sau gần 2 năm điều tra, cơ quan chức năng bắt giữ 155 nghi phạm, xử lý 308 vụ án hình sự và thu giữ khối tài sản gồm gần 100 xe sang, 69 bất động sản, một bến tàu tư nhân cùng gần 1 tỷ NDT tiền mặt và tiền gửi ngân hàng, tương đương khoảng 3.877 tỷ đồng.

Từ vị trí lãnh đạo ngành điện đến mạng lưới lợi ích gia đình

Ba anh em Li Wei, Li Tong và Li Jian từng làm việc tại một công ty lắp đặt điện ở quận Daoli, Cáp Nhĩ Tân. Từ đầu những năm 2000, họ mở rộng hoạt động sang khách sạn, giải trí và dịch vụ, qua đó từng bước tích lũy tài chính và xây dựng các mối quan hệ.

Bước ngoặt xảy ra vào năm 2010 khi Li Wei, sinh năm 1959, được bổ nhiệm làm Trợ lý Giám đốc Sở Điện lực Cáp Nhĩ Tân, đồng thời giữ chức Tổng Giám đốc Tập đoàn Công nghiệp Điện lực Cáp Nhĩ Tân. Đến năm 2013, người này tiếp tục được bổ nhiệm làm Phó Giám đốc Sở Điện lực Cáp Nhĩ Tân.

Trong khi Li Wei giữ vị trí quản lý, Li Tong đảm nhiệm vai trò Tổng Giám đốc Tập đoàn Công nghiệp Điện lực Cáp Nhĩ Tân. Người em còn lại là Li Jian thành lập nhiều doanh nghiệp lắp đặt điện để tham gia các dự án.

Theo cơ quan điều tra, sự phân công này tạo thành một chuỗi lợi ích khép kín. Li Wei bị cáo buộc có ảnh hưởng tới quá trình đấu thầu, trong khi các doanh nghiệp liên quan đến gia đình được cho là có cơ hội tiếp cận và triển khai nhiều dự án.

Một số công trình sau khi được giao cho các doanh nghiệp có liên quan tiếp tục được chuyển cho những công ty do Li Jian kiểm soát thực hiện.

Ảnh hưởng của nhóm này được cho là còn mở rộng sang các dự án của doanh nghiệp tư nhân. Một số doanh nghiệp phản ánh gặp khó khăn khi xin đấu nối điện, thậm chí có dự án bị kéo dài thủ tục trong nhiều năm.

Cơ quan điều tra từng công bố trường hợp một doanh nghiệp dược phẩm phải ký hợp đồng xây dựng trị giá 17 triệu NDT sau khi bị chậm cấp điện trong 3 năm, trong khi chi phí thực tế được cho là chỉ khoảng 4 triệu NDT.

Bị cáo buộc kiểm soát 77% thị trường điện lực địa phương

Theo kết quả điều tra, nhóm của anh em họ Li không chỉ bị cáo buộc thao túng hoạt động kinh doanh mà còn sử dụng các biện pháp cưỡng ép để tranh giành dự án.

Trong một vụ việc, Li Wei được cho là đã chỉ đạo người khác chiếm giữ một công trường nhằm gây sức ép buộc đơn vị thi công phải rút khỏi dự án trạm biến áp.

Cơ quan chức năng sau đó xác định nhóm này bị cáo buộc liên quan đến nhiều hành vi vi phạm pháp luật, trong đó có cố ý gây thương tích, giam giữ trái phép, cưỡng ép giao dịch, tống tiền, tổ chức mại dâm, gây rối trật tự công cộng và che giấu hành vi vi phạm.

Từ năm 2018, cơ quan chức năng liên tục tiếp nhận phản ánh của người dân và doanh nghiệp về tình trạng độc quyền, thao túng trong lĩnh vực điện lực tại Cáp Nhĩ Tân.

Kết quả xác minh cho thấy nhóm của anh em họ Li từng nhận thầu phụ các dự án có tổng giá trị hơn 3,16 tỷ NDT và bị cáo buộc kiểm soát trái phép khoảng 77% thị trường điện lực địa phương.

Tháng 10/2018, lực lượng chức năng đồng loạt bắt giữ các đối tượng chủ chốt. Li Wei bị bắt tại một biệt thự ở thành phố Tam Á, tỉnh Hải Nam. Li Tong bị bắt tại Cáp Nhĩ Tân, trong khi Li Jian bị bắt khi đang tìm cách rời khỏi Trung Quốc.

Đến tháng 6/2019, Đội Giám sát Chống Tội phạm có Tổ chức Trung ương số 14 được điều động tới Hắc Long Giang để giám sát quá trình điều tra. Một tháng sau, vụ án được đưa vào danh sách trọng điểm của Cục Chống Tội phạm có Tổ chức Quốc gia Trung Quốc.

Sau gần 2 năm, cơ quan chức năng bắt giữ 155 nghi phạm, xử lý 308 vụ án hình sự và lập tổng cộng 3.285 hồ sơ liên quan.

Gần 3.900 tỷ đồng tài sản bị thu giữ

Quy mô tài sản bị thu giữ là một trong những điểm gây chú ý nhất của vụ án.

Cơ quan chức năng thu giữ gần 100 xe sang, 69 bất động sản, một bến tàu tư nhân cùng gần 1 tỷ NDT tiền mặt và tiền gửi ngân hàng, tương đương khoảng 3.877 tỷ đồng.

Ngày 24/8/2020, TAND Trung cấp Cáp Nhĩ Tân mở phiên xét xử Li Wei, Li Tong cùng 21 bị cáo khác với các cáo buộc liên quan đến việc tổ chức, cầm đầu và tham gia tổ chức kiểu mafia.

Ngày 30/10/2020, Li Wei bị tuyên tử hình nhưng hoãn thi hành 2 năm, với 20 tội danh, trong đó có tổ chức và cầm đầu tổ chức kiểu mafia, cố ý gây thương tích, phá hoại tài sản và gây rối trật tự công cộng. Người này đồng thời bị tước quyền chính trị suốt đời và tịch thu toàn bộ tài sản cá nhân.

Li Tong cũng nhận mức án tử hình hoãn thi hành 2 năm, với 18 tội danh, trong đó có tổ chức và cầm đầu tổ chức kiểu mafia, cưỡng ép giao dịch và cố ý gây thương tích. Người này bị tước quyền chính trị suốt đời và tịch thu toàn bộ tài sản.

Trong khi đó, Li Jian bị tuyên 24 năm 6 tháng tù, với các tội danh liên quan đến điều hành sòng bạc, tổ chức mại dâm, tống tiền và tham gia tổ chức kiểu mafia. Người này bị tước quyền chính trị 5 năm và tịch thu toàn bộ tài sản cá nhân.

Vụ án từng được Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV) đưa vào loạt phim tài liệu về công tác phòng chống tội phạm có tổ chức và truy quét các nhóm tội phạm, qua đó cho thấy quy mô và mức độ phức tạp của mạng lưới lợi ích bị phanh phui trong ngành điện lực tại Cáp Nhĩ Tân.

Hoàng Anh
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 08:33, 17/08/2026)