HLV thể hình 30 tuổi uống 2,5 lít sữa đậu mỗi ngày để giữ dáng, 1 tháng sau bác sĩ hoảng hốt: "Anh đã uống gì?"
Áp lực phải duy trì vóc dáng săn chắc, cơ bắp rõ nét và tỷ lệ mỡ thấp khiến nhiều người tập luyện tìm đến những chế độ ăn uống khắt khe. Tuy nhiên, việc quá tin vào một loại thực phẩm dù được xem là lành mạnh cũng có thể phản tác dụng nếu sử dụng quá mức.
Trường hợp của anh Trần, 30 tuổi, sống tại Đài Loan (Trung Quốc), là một ví dụ. Là huấn luyện viên thể hình, anh luôn đặt yêu cầu cao đối với ngoại hình của bản thân để giữ hình ảnh trước học viên. Chính áp lực này khiến anh lựa chọn một phương pháp siết cơ cực đoan mà không lường trước hậu quả.
Uống 2,5 lít sữa đậu nành mỗi ngày để siết cơ
Để đẩy nhanh quá trình giảm mỡ và bổ sung protein sau những buổi tập nặng, anh Trần chọn sữa đậu nành không đường làm thức uống chính. Anh cho rằng loại đồ uống này giàu protein thực vật, không chứa đường hóa học và phù hợp với chế độ tập luyện.
Từ suy nghĩ đó, anh dần loại bỏ nước lọc khỏi thực đơn hằng ngày và sử dụng sữa đậu nành thay thế. Lượng tiêu thụ lên tới 2,5 lít mỗi ngày.

"Tôi cứ nghĩ mình đang đầu tư cho sức khỏe bằng loại thức uống lành mạnh nhất thế giới. Càng uống nhiều càng gầy mà không mất cơ, cơ bắp sẽ càng nhanh đẹp", anh Trần chua chát nhớ lại niềm tin của mình.
Tuy nhiên, sau khoảng một tháng áp dụng chế độ này, kết quả hoàn toàn trái với mong muốn. Cân nặng của anh không giảm mà tăng thêm 3kg. Vùng bụng từng săn chắc xuất hiện lớp mỡ, trong khi cơ thể thường xuyên có cảm giác đầy hơi, chướng bụng.
Không chỉ thay đổi về vóc dáng, anh Trần còn cảm thấy mệt mỏi, thiếu năng lượng và thường xuyên rơi vào trạng thái lơ mơ, khó tập trung.
Lo ngại sức khỏe có vấn đề nghiêm trọng, anh quyết định đến bệnh viện kiểm tra. Kết quả xét nghiệm máu và siêu âm khiến anh bất ngờ khi cho thấy gan nhiễm mỡ nặng, men gan tăng cao cùng dấu hiệu ảnh hưởng đến chức năng thận.
Chuyên gia cảnh báo về việc uống quá nhiều sữa đậu nành
Bàn luận về trường hợp này trên chương trình y tế Doctor is so hot, chuyên gia dinh dưỡng Lưu Diệc Lý (Đài Loan, Trung Quốc) cho rằng vấn đề không nằm ở việc sữa đậu nành là thực phẩm xấu, mà ở lượng tiêu thụ quá lớn trong thời gian dài.
"Dù là sữa đậu nành không đường thì bản thân nó vẫn chứa lượng calo và chất béo tự nhiên. Việc uống tới 2,5 lít mỗi ngày đồng nghĩa với việc nạp thêm gần 900 calo dư thừa, lượng calo này sẽ biến thành mỡ thừa tấn công trực tiếp vào gan và vùng bụng".
Theo bác sĩ Lưu, việc nạp một lượng protein quá lớn trong khi cơ thể đồng thời phải đáp ứng nhu cầu vận động cao cũng có thể tạo thêm gánh nặng cho hệ bài tiết.

"Hệ thống bài tiết của một thanh niên 30 tuổi đã bị bắt làm việc quá công suất liên tục lại tập luyện nặng. Từ đótạo ra gánh nặng độc tố cực lớn ép cả gan và thận vào thế suy thoái", bác sĩ Lưu cảnh báo.
Từ trường hợp của anh Trần, chuyên gia cũng chỉ ra một số thói quen cần lưu ý khi sử dụng sữa đậu nành.
1. Dùng sữa đậu nành thay hoàn toàn nước lọc
Một số người có thể cho rằng sữa đậu nành là thức uống lành mạnh nên có thể sử dụng với lượng lớn thay nước. Tuy nhiên, đây là cách sử dụng không phù hợp.
Đậu nành chứa chất xơ và oligosaccharide. Theo nội dung chương trình, việc tiêu thụ quá nhiều có thể khiến hệ tiêu hóa tăng sinh khí, dẫn tới đầy hơi, chướng bụng và ảnh hưởng quá trình chuyển hóa.
Các bác sĩ được dẫn lời khuyến cáo mỗi lần chỉ nên uống khoảng 100-250ml và ưu tiên sử dụng khi còn ấm.
2. Uống sữa đậu nành khi bụng đói
Uống sữa đậu nành khi dạ dày hoàn toàn trống rỗng cũng được xem là một thói quen cần tránh.
Khi cơ thể thiếu carbohydrate, protein có thể được sử dụng để tạo năng lượng thay vì phục vụ các chức năng khác. Vì vậy, chuyên gia khuyến nghị nên kết hợp sữa đậu nành với những nguồn tinh bột phù hợp như khoai lang hoặc bánh mì nguyên cám.
3. Cho rằng sữa đậu nành có thể thay thế hoàn toàn sữa bò
Một quan niệm khác là sử dụng sữa đậu nành thay hoàn toàn sữa bò với mục đích bổ sung canxi.
Sữa đậu nành chủ yếu cung cấp protein thực vật, trong khi hàm lượng canxi tự nhiên phụ thuộc vào sản phẩm và quy trình chế biến. Vì vậy, không nên mặc định rằng sữa đậu nành có thể thay thế hoàn toàn các nguồn thực phẩm giàu canxi khác trong khẩu phần.
4. Sử dụng sữa đậu nành chưa được đun nấu kỹ hoặc coi đây là nguồn đạm duy nhất
Sữa đậu nành cần được xử lý nhiệt phù hợp trước khi sử dụng. Việc sử dụng sản phẩm chưa được nấu kỹ có thể gây ra các vấn đề về tiêu hóa.
Bên cạnh đó, việc quá phụ thuộc vào sữa đậu nành để bổ sung protein cũng khiến chế độ ăn thiếu đa dạng. Người tập luyện cần xây dựng khẩu phần cân bằng, kết hợp nhiều nguồn protein và các nhóm thực phẩm khác nhau thay vì chỉ tập trung vào một loại.
Điều chỉnh chế độ ăn và tập luyện
Sau khi được bác sĩ cảnh báo, anh Trần từ bỏ thói quen dùng sữa đậu nành thay nước lọc. Anh bắt đầu điều chỉnh lại khẩu phần, cân đối protein thực vật và động vật, đồng thời cắt giảm lượng calo dư thừa và uống đủ nước theo hướng dẫn của chuyên gia dinh dưỡng.
Sau hơn hai tháng kiên trì thay đổi dưới sự theo dõi y tế, các chỉ số men gan và chức năng thận của anh dần trở về mức an toàn. Vòng bụng cũng thu gọn và vóc dáng săn chắc dần được cải thiện.
"Bài học nhớ đời này giúp tôi nhận ra không có bất kỳ thực phẩm nào là thần kỳ, thậm chí tốt cũng nếu sử dụng vô độ. Tập luyện thôi là chưa đủ, dinh dưỡng cũng cần khoa học", anh Trần chia sẻ.
Mai Linh
Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 01/09/2026 | 09:26)